انتخابات اسرائیل به میدان تازهای برای تعیین تکلیف نتانیاهو تبدیل شده است؛ جایی که پنج رقیب اصلی او برای کنار زدن نخستوزیر فعلی به توافق رسیدهاند و جنگ با ایران نیز به یکی از مهمترین برگهای این رقابت تبدیل شده است؛ فضا چگونه است؟
دکتر احسان موحدیان- کارشناس مسائل منطقه
انتخابات پارلمانی اسرائیل در حالی به روزهای حساس خود نزدیک میشود که صفآرایی سیاسی میان بنیامین نتانیاهو و مجموعهای متنوع از نیروهای مخالف او وارد مرحله تازهای شده است. در تازهترین تحول، رقبای اصلی نتانیاهو شامل گادی آیزنکوت (رئیس اسبق ستاد کل ارتش متجاوز صهیونیستی و رهبر حزب نوپای یاشار)، نفتالی بنت ( نخست وزیر اسبق و رهبر حزب «با هم»)، آویگدور لیبرمن (وزیر دفاع اسبق و رهبر حزب «اسرائیل خانه ما»)، یائیر گولان (جانشین سابق رئیس ستاد کل ارتش متجاوز صهیونیستی و رهبر حزب دموکرات ها) و یائیر لاپید (نخست وزیر سابق اسرائیل و رهبر حزب یشعتید) توافق کردهاند تا دستکم تا روز انتخابات از حمله مستقیم به یکدیگر خودداری کرده و پس از انتخابات برای تشکیل دولت جدید همکاری کنند.
این توافق را باید یکی از مهمترین تحولات هفتههای اخیر در صحنه سیاسی اسرائیل دانست؛ اما نباید آن را به معنای شکلگیری یک حزب واحد یا حتی ائتلاف انتخاباتی کامل تلقی کرد. پنج رهبر یادشده که هر کدام احزاب یا ائتلاف های سیاسی را با دیدگاه های متفاوت رهبری می کنند، همچنان اختلافات عمیق ایدئولوژیک و سیاسی دارند و مهمتر از همه، هنوز بر سر اینکه چه کسی در صورت شکست نتانیاهو باید نخستوزیر شود، به توافق نرسیدهاند. به همین دلیل، انتخابات پیش رو بیش از آنکه صرفاً رقابت میان «نتانیاهو و رقیبش» باشد، رقابت بر سر تشکیل ائتلافی است که بتواند پس از انتخابات حداقل ۶۱ کرسی از ۱۲۰ کرسی کنست را برای تشکیل دولت در اختیار داشته باشد.
نفتالی بنت، نخستوزیر پیشین اسرائیل و رهبر حزب مخالف «با هم»، در مطلبی در شبکه اجتماعی «ایکس» با اشاره به این ائتلاف تاکید کرد: مخالفانی که تصمیم گرفتهاند در انتخابات ۲۷ اکتبر به صورت مشترک عمل کنند، میتوانند 63 کرسی در پارلمان به دست آورده و دولت جدیدی تشکیل دهند. توافق کردیم تا زمان انتخابات، در روز انتخابات و پس از انتخابات، برای تشکیل دولتی که اسرائیل را اصلاح کند، همکاری کامل داشته باشیم.»
آویگدور لیبرمن، رهبر حزب «اسرائیل خانه ما» نیز در شبکه اجتماعی «ایکس» نوشت: «تنها یک ماه تا پیروزی ما باقی مانده است.»
لیبرمن که دولت نتانیاهو را مسئول حملات 7 اکتبر 2023 دانسته، تاکید کرد: «در ۲۷ اکتبر دولت کشتار را سرنگون خواهیم کرد و اسرائیل را به زندگی عادی و مسیر درست بازخواهیم گرداند.»
آیزنکوت در صدر، نتانیاهو همچنان در بازی
بر اساس نظرسنجی مؤسسه «لازار» برای روزنامه معاریو که ۲۵ سپتامبر منتشر شد، حزب «یاشار» به رهبری گادی آیزنکوت با ۲۲ کرسی همچنان بزرگترین حزب کنست است. پس از آن، لیکود به رهبری بنیامین نتانیاهو ۱۸ کرسی و «با هم» به رهبری نفتالی بنت ۱۳ کرسی به دست میآورند. دموکراتها به رهبری یائیر گولان ۱۱ کرسی، اسرائیل خانه ما به رهبری آویگدور لیبرمن ۹ کرسی و عوتسما یهودیت به رهبری ایتامار بنگویر نیز ۹ کرسی دارند. شاس، یهودیت متحد تورات و فهرست صهیونیسم دینی–زهوت (هویت) هر کدام ۶ کرسی، رَعَم ۵ کرسی و فهرست مشترک عربی ۷ کرسی به دست میآورند.
در بخش احزاب کوچکتر، دو فهرست «عمخ اسرائیل» به رهبری عوفر وینتر و «ذخیرهایها و حزب اقتصادی» به رهبری یوعاز هندل و یارون زلیخا، هر کدام ۴ کرسی به دست میآورند. این دو فهرست مستقل از یکدیگر هستند و نباید به عنوان یک جریان واحد در نظر گرفته شوند.
از نظر آرایش بلوکی، معاریو ۴۹ کرسی را برای ائتلاف نتانیاهو محاسبه کرده است که ۴ کرسی آن متعلق به فهرست عوفر وینتر است. در مقابل، چهار حزب اصلی مخالف یعنی یاشار، با هم، دموکراتها و اسرائیل خانه ما مجموعاً ۵۵ کرسی دارند. احزاب عرب نیز در مجموع ۱۲ کرسی به دست میآورند و فهرست هندل–زیلخا با ۴ کرسی خارج از دو بلوک اصلی قرار دارد. در نتیجه، مجموع آرایش پارلمان فرضی دقیقاً به ۱۲۰ کرسی میرسد: ۴۹ کرسی برای بلوک نتانیاهو، ۵۵ کرسی برای مخالفان صهیونیست نتانیاهو، ۱۲ کرسی برای احزاب عرب و ۴ کرسی برای فهرست ائتلافی هندل–زیلخا که زمینه اندکی برای همکاری با نتانیاهو دارند و در مجموع در احزاب اپوزیسیون وی تعریف می شوند.
این آرایش نشان میدهد که هیچیک از دو اردوگاه اصلی به اکثریت ۶۱ کرسی دست پیدا نمیکند. مخالفان با ۵۵ کرسی، در صورت جذب شش کرسی دیگر میتوانند به اکثریت برسند؛ در حالی که بلوک نتانیاهو با ۴۹ کرسی به ۱۲ کرسی دیگر نیاز دارد. با این حال، این محاسبه صرفاً یک تصویر عددی از نظرسنجی است و نمیتوان از آن نتیجه گرفت که فهرستهای خارج از دو بلوک الزاماً به یکی از طرفین خواهند پیوست. بهویژه موضع احزاب عرب و فهرست هندل–زیلخا میتواند در مذاکرات پس از انتخابات تعیینکننده باشد. ولی در مجموع مخالفان نتانیاهو شانس بیشتری برای کنار زدن او دارند.
محبوبیت شخص نتانیاهو با وضعیت لیکود یکسان نیست
یکی از نکات قابل توجه در نظرسنجیهای اخیر، تفاوت میان وضعیت حزب لیکود و جایگاه شخص نتانیاهو است.
در نظرسنجی معاریو، در پرسش درباره مناسبترین فرد برای نخستوزیری، گادی آیزنکوت در رقابت مستقیم با نتانیاهو ۴۷ درصد پاسخ مثبت در برابر ۳۹ درصد پاسخ مثبت به نفع نتانیاهو قرار دارد. نفتالی بنت نیز با ۴۶ درصد رای مثبت در برابر ۴۲ درصد نتانیاهو قرار گرفته است. در رقابت مستقیم با آویگدور لیبرمن، نتانیاهو با ۴۳ درصد در برابر ۴۰ درصد رای لیبرمن پیش است.
در پرسش دیگری که از شهروندان درباره ترجیح آنها برای نخستوزیری پس از انتخابات سؤال شده، ۳۴ درصد نتانیاهو را انتخاب کردهاند. این رقم نشان میدهد که نتانیاهو همچنان یک پایگاه شخصی قابل توجه در جامعه اسرائیل دارد؛ بهخصوص در میان رأیدهندگان بلوک ائتلافی خودش که ۸۲ درصد آنها در این نظرسنجی خواهان ادامه نخستوزیری او بودهاند.
بنابراین نمیتوان صرفاً با مشاهده کاهش کرسیهای لیکود نتیجه گرفت که نتانیاهو از نظر سیاسی از صحنه خارج شده است. مشکل اصلی او در حال حاضر، تبدیل پایگاه شخصی و رأی بلوک راست به اکثریت پارلمانی است.
همچنین باید توجه داشت نتانیاهو در حالی وارد این دور از انتخابات میشود که پرونده فساد ششسالهاش همچنان بدون حکم نهایی باقی مانده است. وی در پایان نوامبر گذشته درخواست عفو ریاستجمهوری را به اسحاق هرتزوگ تسلیم کرد، بدون آنکه اتهامات را بپذیرد. این درخواست از سوی رئیسجمهور صهیونیست ها بدون پاسخ مثبت باقی ماند. این وضعیت، در کنار حکم بازداشت صادرشده از سوی دادگاه کیفری بینالمللی که همچنان اجرا نشده، به یکی از مهمترین محرکهای شخصی نتانیاهو برای حفظ کرسی نخستوزیری تبدیل شده است؛ چرا که ماندن در قدرت، برگ چانهزنی مهمی در برابر دستگاه قضایی برای او به شمار رفته و جلب بین المللی وی را دشوار می کند.
توافق پنج مخالف؛ اتحاد علیه نتانیاهو یا ائتلافی شکننده؟
نشست اخیر آیزنکوت، بنت، لیبرمن، گولان و لاپید را باید در همین چارچوب تحلیل کرد.
پنج رهبر توافق کردهاند تا پیش از انتخابات علیه یکدیگر فعالیت تخریبی نداشته باشند، برای افزایش مشارکت رأیدهندگان همکاری کنند و سه گروه کاری مشترک تشکیل دهند. این گروهها قرار است درباره سازماندهی روز انتخابات، چارچوبهای اساسی دولت آینده و مقابله با اطلاعات جعلی و کارزارهای تخریب شخصیت فعالیت کنند. آنها همچنین متعهد شدهاند که پس از انتخابات برای تشکیل دولت جدید همکاری کنند.
این توافق از یک جهت برای مخالفان نتانیاهو اهمیت زیادی دارد؛ زیرا یکی از مشکلات اصلی آنها پراکندگی آرای رأیدهندگان مخالف دولت فعلی میان چند حزب است. آیزنکوت نماینده بخشی از نیروهای میانه و امنیتی است، بنت گرایش راست میانه دارد، لیبرمن پایگاه مهمی در میان سکولارهای راست و مهاجران شوروی سابق دارد و گولان نماینده بخشهای سکولارتر و چپتر جامعه اسرائیل است.
با این حال، توافق اخیر یک مسئله اساسی را حل نکرده است: چه کسی رهبر دولت بعدی خواهد بود؟
بر اساس همان نظرسنجی معاریو، ۴۸ درصد از رأیدهندگان احزاب مخالف ترجیح میدهند رهبر فهرست مخالفان که بیشترین کرسی را به دست آورد، نامزد نخستوزیری شود؛ ۲۳ درصد خواهان تعیین نامزد واحد پیش از انتخابات هستند و ۱۸ درصد ترجیح میدهند تصمیمگیری درباره نخستوزیر به بعد از انتخابات موکول شود.
در نتیجه، توافق پنج حزب در واقع اختلافات آنها را حل نکرده، بلکه تصمیمگیری درباره مهمترین اختلاف را به بعد از انتخابات منتقل کرده است.
معادله ۶۱ کرسی؛ کلید واقعی نخستوزیری
در نظام پارلمانی رژیم صهیونیستی، پیروزی حزب اول الزاماً به معنای نخستوزیر شدن رهبر آن حزب نیست. مسئله اصلی این است که کدام جریان سیاسی میتواند ترکیبی از احزاب را برای تشکیل دولت گرد هم آورد.
در نظرسنجی اخیر، مخالفان نتانیاهو ۵۵ کرسی دارند. چهار کرسی نیز در اختیار فهرست مشترک ذخیرهایها و حزب اقتصادی قرار گرفته است. بنابراین اگر این چهار کرسی به اردوگاه مخالفان بپیوندد، آنها به ۵۹ کرسی خواهند رسید و تنها دو کرسی تا اکثریت ۶۱ کرسی فاصله خواهند داشت.
همین مسئله در ماههای اخیر چند بار در نظرسنجیها مشاهده شده است. در یک نظرسنجی در اوایل سپتامبر، اردوگاه مخالفان در صورت عبور فهرست ائتلافی هندل ـ زلیخا از حدنصاب انتخاباتی میتوانست به مسیر ۶۱ کرسی دست پیدا کند. اما همان نظرسنجی نشان میداد که عبور یا عدم عبور احزاب کوچک از حدنصاب میتواند در عرض چند روز موازنه را تغییر دهد.
در مقابل، بلوک نتانیاهو نیز در آخرین نظرسنجی تنها ۴۹ کرسی دارد. بنابراین او نیز برای رسیدن به اکثریت، نیازمند جذب نیروهای جدید یا تغییر آرایش سیاسی پس از انتخابات است.
این همان جایی است که انتخابات اسرائیل میتواند به یک معادله بسیار پیچیده تبدیل شود: ممکن است آیزنکوت حزب اول شود اما نتواند دولت تشکیل دهد؛ یا نتانیاهو حزب اول نباشد اما بتواند از طریق ائتلافسازی دوباره در قدرت باقی بماند.
احزاب عرب؛ بازیگران تعیینکننده اما مسئلهساز
یکی از دشوارترین مسائل برای اردوگاه مخالف نتانیاهو، نقش احزاب عرب است.
در آخرین نظرسنجی معاریو، احزاب عرب در مجموع ۱۲ کرسی به دست میآورند. اگر مخالفان نتانیاهو به ۵۹ کرسی برسند، حمایت یا عدم مخالفت برخی نمایندگان عرب میتواند در شکلگیری دولت اهمیت پیدا کند.
اما چنین سناریویی برای همه احزاب مخالف قابل قبول نیست. آویگدور لیبرمن بارها با اتکا به احزاب عرب برای تشکیل دولت مخالفت کرده است. در نتیجه ممکن است اردوگاه مخالف از نظر تعداد کرسیها به مرز تشکیل دولت برسد، اما اختلاف درباره نحوه استفاده از آرای عربی مانع تشکیل ائتلاف شود.
این همان نقطهای است که نتانیاهو میتواند از شکاف میان احزاب مخالف استفاده کند: او لازم نیست الزاماً رأی مخالفان را به دست آورد؛ کافی است آنها نتوانند یک ائتلاف پایدار بسازند.
ایران و امنیت؛ مهمترین کارت انتخاباتی نتانیاهو؟
در کنار معادله پارلمانی، موضوع امنیت ملی رژیم و بهخصوص ایران یکی از مهمترین محورهای کارزار انتخاباتی اسرائیل است.
نکته مهم این است که اسرائیل در حال حاضر درگیر یک تجاوز نظامی غیرقانونی علیه ایران است و بنابراین بحث اصلی دیگر این نیست که «آیا نتانیاهو ممکن است برای انتخابات به ایران حمله کند»، بلکه این است که آیا او حملات نظامی علیه ایران را ادامه داده یا تشدید خواهد کرد و این مسئله چه تأثیری بر فضای انتخاباتی خواهد گذاشت.
وزارت جنگ اسرائیل در ماه جاری از افزایش تولید مهمات هوایی برای پشتیبانی از «کارزار جاری علیه ایران» خبر داده است. نتانیاهو نیز در اظهارات اخیر خود بر ادامه مأموریت اسرائیل در برابر تهدید ایران تأکید کرده است. از این رو، میتوان با اطمینان گفت که ایران و تهدید امنیتی یکی از محورهای اصلی گفتمان انتخاباتی نتانیاهو خواهد بود.
از منظر سیاسی، یک موفقیت نظامی یا دستاورد قابل ارائه در حوزه ایران میتواند به نتانیاهو امکان دهد کمپین خود را حول تجربه امنیتی و رهبری بهتر در شرایط جنگی و ضرورت تداوم سیاستهای امنیتی دولت سازمان دهد و رای دهندگان بیشتری را به سمت فهرست حزب لیکود ترغیب کند.
این مسئله بهخصوص برای نتانیاهو اهمیت دارد، زیرا بخش قابل توجهی از مزیت شخصی او در مقایسه با رقبایش به سابقه طولانیمدتش در حوزه امنیت و سیاست خارجی مربوط میشود. برخی تحلیل گران معتقدند تشدید تنش با ایران در هفتههای پایانی رقابت های انتخاباتی، به جهشی هرچند موقت در آرای لیکود میانجامد و نتانیاهو با جذب یک حزب کوچک حاشیهای، به آستانه کسب اکثریت در پارلمان رژیم صهیونیستی میرسد.
نتانیاهو برای ماندن در قدرت، چه خواهد کرد؟
در صورت تداوم روند فعلی نظرسنجیها، راهبرد نتانیاهو احتمالاً تنها بر افزایش آرای لیکود متمرکز نخواهد بود، بلکه وی بر بازسازی بلوک راست تمرکز خواهد کرد.
نخستین هدف میتواند جلوگیری از پراکندگی آرای احزاب راست در میان احزاب کوچک باشد. تجربه انتخابات اسرائیل نشان داده است که عبور یا عدم عبور یک حزب از حدنصاب حضور در کنست میتواند چندین کرسی را به نفع یکی از بلوکها جابهجا کند. در اوایل سپتامبر نیز تلاشهایی برای متحد کردن فهرستهای راست و جلوگیری از هدر رفتن آرای آنها گزارش شد.
دومین محور، تبدیل انتخابات به یک انتخاب میان «نتانیاهو و بیثباتی» از یک سو و «نتانیاهو و عدم امنیت» از سوی دیگر خواهد بود. در چنین چارچوبی، نتانیاهو تلاش خواهد کرد رأیدهندگان راستگرا و مذهبی را متقاعد کند که حتی اگر از عملکرد دولت رضایت کامل ندارند، پراکندگی رأی آنها میتواند به روی کار آمدن دولتی با حضور احزاب میانه یا چپ و حتی اتکا به احزاب عرب منجر شود که بی ثباتی و عدم امنیت را به همراه می آورد.
سومین محور، ایران و پرونده امنیتی آن خواهد بود. نتانیاهو میتواند دستاوردهای نظامی ادعایی خود را برجسته کرده و تهدید ایران را به مسئلهای مرکزی در انتخابات تبدیل کند. هر چند ضربات قدرتمندی که ایران به زیرساخت های نظامی و اقتصادی صهیونیست ها وارد کرده، از توان او برای استفاده از این برگه می کاهد.
چهارمین محور، تلاش برای حفظ اتحاد با احزاب فوق مذهبی حریدی خواهد بود. این موضوع البته برای نتانیاهو هزینههایی نیز دارد، زیرا مسئله خدمت نظامی که حریدیها به بهانه های مذهبی از گذراندن آن سرباز می زنند، یکی از شکافهای مهم میان بخشهای سکولار و مذهبی جامعه اسرائیل است.
پنجمین محور، استفاده گستردهتر از فضای دیجیتال و شبکههای اجتماعی خواهد بود. گزارشهای اخیر درباره استفاده از محتوای تولیدشده با هوش مصنوعی در رقابت انتخاباتی اسرائیل نشان میدهد که نبرد انتخاباتی فقط در رسانههای سنتی جریان ندارد و اطلاعات جعلی، ویدئوهای تولیدشده با هوش مصنوعی و حملات شخصیتی نیز به بخشی از رقابت طرف های مختلف تبدیل شدهاند.
سناریوهای محتمل پس از انتخابات
با توجه به دادههای فعلی، میتوان دستکم چهار سناریو را برای روزهای پس از انتخابات در نظر گرفت.
سناریوی نخست؛ تشکیل دولت مخالفان: اگر آیزنکوت، بنت، لاپید، گولان و لیبرمن مجموع آرای کافی را حفظ کنند و بتوانند چند کرسی مستقل را نیز جذب کنند، تشکیل دولت بدون نتانیاهو ممکن خواهد شد. مشکل اصلی در این سناریو توافق بر سر نخستوزیر و رابطه دولت جدید با احزاب عرب خواهد بود.
سناریوی دوم؛ بازگشت نتانیاهو از مسیر ائتلاف: اگر لیکود در هفتههای پایانی بتواند بخشی از آرای احزاب کوچک راست را جذب کند و همزمان چند حزب کوچک از حدنصاب عبور نکنند، آرایش کرسیها میتواند به نفع بلوک نتانیاهو تغییر کند. در این حالت، حتی اگر لیکود حزب اول نباشد، نتانیاهو ممکن است از طریق مذاکرات ائتلافی بار دیگر برای تشکیل دولت اقدام کند.
سناریوی سوم؛ پارلمان بدون اکثریت روشن: این احتمال نیز جدی است که هیچیک از دو اردوگاه نتواند به ۶۱ کرسی برسد. در این وضعیت، پس از انتخابات دورهای از مذاکرات فشرده آغاز خواهد شد و احزاب کوچک چپ و راست و میانه، مستقلها و احزاب عرب میتوانند نقش تعیینکنندهای پیدا کنند.
سناریوی چهارم؛ دولت شکننده و اقلیت: در صورت بنبست، امکان شکلگیری دولت اقلیت نیز از نظر سازوکار پارلمانی وجود دارد؛ اما شکل گیری و تداوم چنین دولتی به حمایت یا عدم مخالفت بخشی از نمایندگان خارج از ائتلاف وابسته خواهد بود و ثبات سیاسی آن دشوارتر خواهد بود.
جنگ، ایران و انتخابات؛ سه متغیر به هم پیوسته
انتخابات ۲۰۲۶ اسرائیل نخستین انتخابات سراسری پس از جنگهای اخیر در غزه، لبنان و ایران است. به همین دلیل، مسئله امنیت برخلاف بسیاری از انتخابات قبلی، صرفاً یک موضوع تبلیغاتی نیست و با تجربه دردناک و مستقیم بخش بزرگی از صهیونیست ها گره خورده است.
از این منظر، نتانیاهو تلاش خواهد کرد دستاوردهای امنیتی و نظامی دولت خود را برجسته کند، در حالی که مخالفان تلاش میکنند مسئولیت سیاسی دولت درباره وقایع ۷ اکتبر، نحوه مدیریت جنگ علیه ایران، لبنان و فلسطین و عملکرد نهادهای امنیتی را به محور نقد خود تبدیل کنند.
در همین راستا، توافق پنج حزب مخالف نتانیاهو برای تشکیل کمیسیون تحقیق دولتی درباره وقایع ۷ اکتبر و همچنین کاستن از دوره نخستوزیری و تدوین قانون اساسی، نشان میدهد که آنها قصد دارند انتخابات را علاوه بر مسئله امنیت، به مسئله «بازسازی ساختار سیاسی و حقوقی اسرائیل» نیز پیوند بزنند.
جمعبندی
تصویر کنونی از انتخابات اسرائیل نه از شکست قطعی نتانیاهو حکایت دارد و نه از بازگشت آسان او به قدرت. آنچه فعلاً میتوان از دادهها نتیجه گرفت، شکلگیری رقابتی بسیار فشرده است که در آن گادی آیزنکوت و فهرست یاشار در بسیاری از نظرسنجیها در جایگاه حزب اول قرار گرفتهاند، اما هیچ اردوگاهی هنوز اکثریت مطمئن ۶۱ کرسی را در اختیار ندارد.
توافق اخیر آیزنکوت، بنت، لیبرمن، گولان و لاپید یک تحول مهم است، زیرا بخشی از رقابتهای درون اردوگاه مخالفان را تا روز انتخابات متوقف میکند؛ اما این توافق هنوز مهمترین مسئله یعنی رهبری دولت آینده را حل نکرده است.
در سوی مقابل، نتانیاهو همچنان یک مزیت مهم دارد: ، بخش عمدهای از اردوگاه راست و مذهبی درباره رهبری او، برخلاف مخالفان متنوع خود، موضع نسبتاً روشنتری دارد. بنابراین حتی در شرایطی که لیکود ممکن است حزب اول نباشد، نتانیاهو میتواند از طریق ائتلافسازی پس از انتخابات همچنان برای حفظ نخستوزیری تلاش کند.
در این میان، ایران و جنگ منطقهای نیز احتمالاً تا روز انتخابات یکی از مهمترین موضوعات سیاسی باقی خواهد ماند. نتانیاهو میتواند از پرونده ایران برای برجسته کردن مسئله امنیت و سابقه خود استفاده کند، اما معلوم نیست با محقق نشدن وعده های پوچ نتانیاهو در مورد غلبه بر ایران، تکیه بر این امر تا چه حد به نفع او باشد.
در نهایت، انتخابات اسرائیل بیش از آنکه مسابقهای ساده میان نتانیاهو و آیزنکوت باشد، رقابت بر سر ساختن ائتلاف برای تصاحب ۶۱ کرسی است. نتیجه نهایی ممکن است نه در صندوق رأی یک حزب، بلکه در مذاکرات چندروزه میان احزاب کوچک پس از اعلام نتایج تعیین شود. از همین رو، حدنصاب انتخاباتی، وضعیت احزاب کوچک، موضع احزاب عرب، اختلافات درونی مخالفان و توان نتانیاهو برای حفظ اتحاد احزاب راستگرا، متغیرهایی هستند که در هفتههای باقیمانده باید بیش از فاصله چند کرسی میان احزاب بزرگ مورد توجه قرار گیرند.


